Lisanslı RES ve GES projeleri için imar planından işyeri ruhsatına kadar Bakanlığa yapılacak başvuruların belge, süre ve işlem düzeni açıklandı.
Hızlı bakış
- Yönetmelik yalnızca geçerli önlisans veya üretim lisansı bulunan RES ve GES projelerini kapsıyor.
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı işlemlerde alternatif merci olurken belediyelerin ve diğer yetkili idarelerin yetkisi devam ediyor.
- Elektronik sistem kurulana kadar başvurular ıslak imzalı belgeler ve salt okunur dijital ortamla elden yapılıyor.
- İmar planı ilanı yapı ruhsatı ve işyeri ruhsatı işlemlerinde 5 15 ve 30 günlük farklı süreler uygulanıyor.
- Orman ön izni türbin teknolojisi değişikliği depolama kapsamı ve mükerrer yaptırım konularında uygulama belirsizlikleri sürüyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, 24 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe giren RES–GES imar ve ruhsat yönetmeliğinin nasıl uygulanacağını 21 sayfalık uygulama rehberi ve 44 soruluk açıklama metniyle ayrıntılandırdı. Yeni belgeler; imar planı, parselasyon, imar durum belgesi, yapı ruhsatı, yapı kullanma izni ve işyeri açma ve çalışma ruhsatı için başvuru dosyasının nasıl hazırlanacağını gösteriyor. Bununla birlikte Bakanlığın yetkisi mevcut yerel idarelerin yerine geçen tek ve zorunlu bir yetki değil; lisans sahiplerine sunulan alternatif bir başvuru yolu niteliğinde.
Devam notu: Bu haber, 18 Aralık 2025 tarihinde görüşe açılan yönetmelik taslağını aktardığımız önceki haberin devamıdır. Nihai yönetmeliğin 24 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi ve Bakanlığın 24 Ağustos 2026 tarihinde uygulama rehberi ile sıkça sorulan soruları yayımlaması üzerine hazırlanmıştır.
RES–GES imar ve ruhsat yönetmeliği kimleri ve hangi işlemleri kapsıyor
Yönetmelik ile uygulama rehberi, geçerli önlisans veya üretim lisansına sahip rüzgar ve güneş enerjisi santrallerini kapsıyor. Lisanssız elektrik üretim tesisleri bu düzenlemenin kapsamında bulunmuyor ve kendi özel mevzuatı ile yetkili idare düzenine göre değerlendiriliyor.
Kapsama her ölçekteki imar planlarının, parselasyon planlarının ve bunlara ilişkin ilave veya değişikliklerin onaylanması giriyor. Yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlenmesi ile bu belgelerde yapılacak değişiklik, ilave, tadilat ve yenilemeler de düzenlemenin uygulama alanında yer alıyor.
Yönetmeliğin 1’inci maddesinin ikinci fıkrası, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 4’üncü maddesi hükmünü saklı tutuyor. Bu nedenle turizm alanları, sit alanları, tabiat varlıklarını koruma alanları, askeri yasak ve güvenlik bölgeleri ile özel kanunlara tabi diğer alanlarda ilgili kurum veya kurulların izin, uygun görüş ve karar yetkileri devam ediyor.
Önlisans veya üretim lisansı başvuru için temel koşul
Bakanlık yolu yalnızca EPDK tarafından verilmiş geçerli bir önlisans veya üretim lisansı bulunan tüzel kişiler için açılmış durumda. Başvuru dosyasındaki lisans numarası, kaynak türü, güç, lisans süresi ve saha bilgileri Bakanlık veya EPDK kayıtlarından doğrulanıyor. Lisans koordinatları ile plan, parsel, yapı ve tesis yerleşiminin birbiriyle eşleştirilmesi de ortak dosyanın zorunlu unsurlarından biri.
RES ve GES başvurularında Bakanlık tek ve zorunlu merci mi
Hayır. 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kanunu’nun Ek 1’inci maddesinde kullanılan “Bakanlıkça da” ifadesi, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının yetkisini mevcut idarelerin yetkisini ortadan kaldıran münhasır bir yetki olarak kurmuyor. Bakanlık; belediye, büyükşehir belediyesi, il özel idaresi ve diğer yetkili idarelere ek bir başvuru mercii olarak görev yapıyor.
Lisans sahibi, işlemin niteliğine göre Bakanlık ile diğer yetkili idareler arasında tercih yapabiliyor. Ancak başvurunun bir merciden diğerine otomatik olarak gönderileceği varsayılmamalı. Bakanlığa yapılan başvuruda önce işlemin yönetmelik kapsamına girip girmediği, ardından dosyanın mevzuata ve başvuru standardına uygunluğu inceleniyor.
Aynı projenin işlemleri farklı idarelerde yürütülebilir
Bir projenin imar planının Bakanlıkça, yapı ruhsatının ise belediye veya il özel idaresince yürütülmesi mümkün. Mevzuat bütün işlemlerin aynı mercide tamamlanmasını zorunlu kılmıyor. Buna karşılık işlemler arasındaki hukuki bağlantılar başvuru mercii seçilirken dikkate alınmalı.
Bakanlığın yapı kullanma izin belgesi düzenleyebilmesi için yapının ruhsatının da Bakanlıkça verilmiş olması gerekiyor. Belediye veya il özel idaresince düzenlenmiş bir yapı ruhsatına dayanılarak Bakanlıktan yapı kullanma izin belgesi alınamıyor.
İşyeri açma ve çalışma ruhsatında ise farklı bir düzen bulunuyor. Yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi başka bir yetkili idare tarafından düzenlenmiş olsa bile, lisans sahibi işyeri açma ve çalışma ruhsatı için doğrudan Bakanlığa başvurabiliyor.
Bakanlığa RES–GES imar ve ruhsat başvurusu nasıl yapılacak
İmar Ruhsat Bilgi Yönetim Sistemi devreye girinceye kadar başvurular Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Gelen Evrak Birimine elden teslim edilecek. Başlangıç dosyasında bir adet ıslak imzalı başvuru dilekçesi, yönetmelik ekindeki metni değiştirilmeden hazırlanmış Ek-1 taahhütname ve basılı belge dizini bulunacak
Islak imza veya onay gereken pafta ve projelerin kağıt asılları ile taranmış kopyaları birlikte teslim edilecek. Varsa plan, harita, GIS ve CAD verilerinin özgün sayısal üretim dosyaları da dijital taşıyıcıya eklenecek. İmzalı kağıt belge ile dijital kopya arasında farklılık bulunması halinde dosya eksik kabul edilecek.
Dijital dosya ve tarama standardı
Taramaların en az 300 dpi çözünürlükte olması, renk içeren pafta, kaşe ve imza sayfalarının renkli taranması gerekiyor. PDF belgelerine OCR uygulanması, ancak özgün görüntünün korunması isteniyor. Dosyalarda parola, yazdırma veya kopyalama kısıtı ve dış bağlantıya bağımlı içerik bulunmaması gerekiyor.
Plan paftaları için imzalı PDF/A ile birlikte NCZ ve geçerli PlanGML; harita, GIS ve CAD verileri için işlemin niteliğine göre NCZ, GPKG, tam SHP seti veya GeoTIFF; teknik projeler için DWG veya DXF ve aranabilir PDF/A öngörülüyor. Koordinat, alan, parsel ve yapı envanteri tablolarının imzalı PDF yanında XLSX ve gerektiğinde UTF-8 CSV biçiminde sunulması gerekiyor.
Her işlemde bulunması gereken ortak dosya
Ortak başvuru dosyasında işlem adı, tesis adı, lisans numarası, il, ilçe, ada ve parsel bilgileri ile tebligat kişisini gösteren dilekçe bulunacak. Teknoloji, kurulu güç, ünite sayısı, saha ve parsel sayısı ile mevcut plan ve ruhsat durumunu özetleyen tek sayfalık tesis tanıtımı da hazırlanacak.
Ek-1 taahhütname her işlem için ayrı ayrı sunulacak. Taahhütname metnindeki başlık, madde, dipnot veya sorumluluk hükümleri değiştirilemeyecek; metne şart, çekince veya ek açıklama konulamayacak. Başvuruyu lisans sahibi adına başka bir kişi yürütüyorsa temsil veya yetki belgesi de dosyada yer alacak.
Ortak dosyada lisans sahası ile tesis yerleşimini eşleştiren harita ve tablo, parsel envanteri, mülkiyet veya kullanım hakkı belgesi, KEP ve diğer iletişim bilgileri, belge dizini, önceki Bakanlık işlemleri ile projeyi etkileyen yargı veya idari kararlar bulunacak. Daha önce aynı tesis dosyasına sunulmuş, geçerli ve değişmemiş belgelerin yeniden eklenmesi yerine önceki evrakın tarih ve sayısına referans verilebilecek.
İmar planı başvurusu hangi belge ve aşamalardan oluşuyor
Nazım ve uygulama imar planları eş zamanlı hazırlanıp onaylanabiliyor. Planlama çalışması yetkili plan müellifi tarafından; güncel halihazır harita, kadastral durum, onaylı jeolojik-jeoteknik etüt, üst ölçek plan kararları, kurum görüşleri ve saha eşikleri kullanılarak hazırlanacak.
Plan dosyasında plan müellifinin yetki ve sorumluluk belgeleri, onaylı halihazır harita, kadastral veriler, lisans-plan-parsel geometrisi, araştırma, analiz ve sentez çalışmaları, nazım ve uygulama imar planı paftaları, plan notları, plan açıklama raporu, PİN, PlanGML, ÇED kararı ve sınır eşleştirmesi ile saha fotoğrafları bulunacak.
Üst ölçek plan ve jeolojik-jeoteknik etüt koşulu
İmar planının yürürlükteki üst ölçek plan kararlarına uygun olması gerekiyor. Teklif üst ölçek planla uyumluysa ayrıca üst ölçek plan değişikliği aranmayacak. Uyumsuzluk varsa gerekli üst ölçek plan değişikliği yetkili idarece onaylanmadan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı alt ölçek imar planını onaylayamayacak.
Onaylı jeolojik-jeoteknik etüt raporu bulunmayan alanlarda imar planı hazırlanamayacak ve onaylanamayacak. Etüdün Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının usul ve esaslarına göre hazırlanması ve aynı Bakanlık tarafından onaylanması gerekiyor.
Kurum görüşleri için 30 günlük süre nasıl uygulanacak
Plan müellifi, gerekli kurum ve kuruluş görüşlerini almakla sorumlu. Kurumların görüşlerini en geç 30 gün içinde bildirmesi gerekiyor. Etüt veya analiz gibi uzun süreli bir çalışma gerektiğinin yazılı olarak bildirilmesi halinde en fazla 30 günlük ilave süre verilebiliyor.
Süresi içinde görüş bildirilmemesi, plan hakkında olumsuz görüş bulunmadığının kabulüne dayanak oluşturuyor. Ancak bu kural, özel bir kanunun açıkça zorunlu tuttuğu izin, karar veya uygun görüşün alınması yükümlülüğünü ortadan kaldırmıyor. Örneğin orman, mera, sit, kıyı veya askeri güvenlik mevzuatının aradığı özel kararlar yalnızca 30 günlük sürenin dolmasıyla alınmış sayılmıyor.
PİN kim tarafından alınacak
Bakanlığın açıklamasına göre PİN, plan dosyası Bakanlığa sunulmadan önce plan müellifi tarafından kendi yetki belgesiyle alınacak. Plan onaylanmadan önce Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının sistemi üzerinden Bakanlıkça da PİN temin edilecek. Paftalar, plan açıklama raporu ve sayısal veri setinde aynı PİN’in kullanılması gerekecek.
Eksik plan dosyasına 30 gün verilecek
Bakanlık plan dosyasını içerik ve mevzuata uygunluk yönünden inceleyecek. Hata veya eksiklikler plan müellifine bildirilecek ve giderilmesi için 30 gün süre tanınacak. Bu süre içinde düzeltilmiş dosyayla yeniden başvurulmazsa dosya iade edilecek.
Buradaki 30 gün, Bakanlığın imar planını onaylama süresi değil; başvuru sahibine hata ve eksiklikleri giderme amacıyla verilen süre. Bu ayrım proje takvimi kurulurken özellikle dikkate alınmalı.
İmar planı ilanı ve itiraz süreci
Bakanlıkça onaylanan imar planı, onay tarihinden itibaren Bakanlığın internet sitesinde 15 gün süreyle ilan edilecek. İtiraz olmazsa plan ilan süresinin sonunda kesinleşecek. İtirazlar ilan süresi içinde yazılı olarak Bakanlığa yapılacak.
Bakanlık, askı süresinin bitiminden itibaren 15 gün içinde itirazları karara bağlayacak. İtiraz reddedilirse plan ret kararı tarihinde başka bir onaya gerek kalmadan kesinleşecek. İtiraz kabul edilirse planın değişen bölümleri yeniden askıya çıkarılacak.
Plan değişikliği ve kurum görüşlerinin yenilenmesi
Plan değişikliği, ilave veya revizyon başvurusunda yürürlükteki onaylı plan seti, değişikliğin gerekçesi ve kamu yararı, mevcut ve öneri planı karşılaştıran paftalar, fark ve etki tablosu ile revizyon tarihçesi sunulacak. Değişiklik etki alanını, koordinat veya yerleşimi, kapasite veya teknolojiyi ya da ilgili kurumun koşulunu etkileyen ulaşım ve altyapı kararını değiştiriyorsa kurum görüşünün yenilenmesi gerekecek.
İmar planında elektrik üretim tesisinin ihtiyaç duyduğu idari ve barınma amaçlı kullanımlar ile yardımcı tesislere plan notlarında yer verilebilecek. Yapı yüksekliği, kullanılacak teknolojinin gerektirdiği değere göre Yençok olarak belirlenecek. Planın Bakanlıkça onaylanması, plan müellifi ile lisans sahibinin teknik ve hukuki sorumluluğunu ortadan kaldırmayacak.
Parselasyon planı, ilan ve tapu tescili nasıl yürütülecek
Parselasyon planının nihai olarak onaylanabilmesi için uygulama imar planının kesinleşmiş olması gerekiyor. Nazım ve uygulama imar planları eş zamanlı ilerleyebilse de kesinleşmemiş uygulama imar planına dayanılarak parselasyon planı kesinleştirilemiyor.
Başvuru dosyasında kesinleşmiş uygulama imar planı, harita mühendisinin yetki ve sorumluluk belgeleri, düzenleme sınırı ve açıklama raporu, güncel tapu ve kadastro kayıtları, kadastro ile imar planı çakıştırması, parselasyon planı, düzenleme ortaklık payı hesabı, tahsis ve dağıtım cetvelleri ile koordinat ve alan kontrol dosyası bulunacak. İrtifak, muhdesat, ifraz, tevhit veya terk işlemi varsa bunlara ilişkin koşullu belgeler de eklenecek.
Bakanlıkça onaylanan parselasyon planı 15 gün süreyle ilan edilecek. İtirazlar aynı süre içinde Bakanlığa yapılacak. Yönetmeliğin 9’uncu maddesinin beşinci fıkrasına göre Bakanlık, itirazları askı süresinin bitiminden itibaren 15 gün içinde karara bağlayacak. Kesinleşen parselasyon planı veya değişiklik beyannamesi kadastro müdürlüğüne gönderilecek; teknik kontrol ve onayın ardından tapu müdürlüğünce tescil edilecek.
İfraz ve tevhit işlemlerinde yetki ayrımı
Bakanlığın yönetmeliğin 9’uncu maddesindeki yetkisi parselasyon planlarının onayına ilişkin. İmar Kanunu’nun 15’inci ve 16’ncı maddeleri kapsamındaki ifraz, tevhit, yola terk, yoldan ihdas ve irtifak işlemleri ile 18’inci madde kapsamındaki parselasyon uygulaması aynı işlem olarak değerlendirilmemeli. Bakanlığın sıkça sorulan sorular metni de bu işlemlerin farklı hukuki düzenlere tabi olduğunu belirtiyor.
İmar durum belgesi ve yapı projeleri için hangi yol izlenecek
İmar durum belgesi, lisans sahibi veya yetkili temsilcisinin başvurusu üzerine Bakanlıkça da düzenlenebilecek. Belgenin yalnızca Bakanlığın onayladığı imar planları için düzenlenmesi şart değil. Belediye, il özel idaresi veya başka bir yetkili idarece onaylanmış, yürürlükte ve kesinleşmiş bir imar planına dayanılarak da Bakanlıktan imar durum belgesi alınabilecek.
Bakanlık, başka bir idarenin onayladığı plana dayanarak belge düzenlemeden önce planın yürürlükte ve güncel olduğunu, değişiklik, revizyon veya iptal kararı bulunup bulunmadığını teyit edecek. İlgili idareden nazım ve uygulama imar planları, plan açıklama raporu, PİN, jeolojik-jeoteknik etüt, parselasyon planı, dağıtım cetvelleri ve ÇED belgesi gibi kesinleşmiş kayıtların tasdikli örneklerini isteyebilecek.
Yol kotu tutanağı için dilekçe, onaylı imar durum belgesi ve mimar tarafından elektronik imzayla onaylanmış vaziyet planı gerekiyor. Mimari, statik, mekanik ve elektrik projeleri ise ayrı işlem dosyaları halinde hazırlanıyor; yapı aplikasyonu, hafriyat hesabı ve ilgili mesleki yetki belgeleri de projenin niteliğine göre dosyaya ekleniyor.
Yeni yapı ruhsatı başvurusunda hangi belgeler istenecek
Yeni yapı ruhsatı dosyasında yapı veya ünite envanteri, tapu veya tapu yerine geçen belge, imar durum belgesi, aplikasyon krokisi, yapı aplikasyon projesi, vaziyet planı, mimari proje, statik proje ve hesapları ile gerekli olması halinde mekanik ve elektrik tesisat projeleri bulunacak.
Zemin ve temel etüt raporu, proje müellifi ve fenni mesul taahhütnameleri, şantiye şefi hizmet sözleşmesi ve taahhüdü, meslek odası kayıtları, yapı müteahhidi belgeleri, adres ve numarataj kaydı da ruhsat dosyasının parçaları arasında. Yangın güvenliği, su, atıksu, yol geçişi, asansör, sığınak veya otopark gibi özel düzenlemeler yalnızca somut yapı bakımından uygulanıyorsa istenecek.
Özel mülkiyetteki GES arazileri için kira ve irtifak koşulu
Özel mülkiyete konu GES taşınmazlarında kira veya irtifak sözleşmesi, on yıldan az olmamak ve üretim lisansı süresiyle uyumlu olmak şartıyla yapı ruhsatı dosyasında kullanılabilecek. Sözleşmenin tapuya şerh edilmiş olması gerekiyor. Üretim lisansının süresi uzatılır ve mevcut sözleşme yeni süreyi karşılamazsa kullanım hakkının da yeni lisans süresiyle uyumlu hale getirilmesi gerekecek.
RES ve GES proje paketleri arasındaki farklar
Rüzgar türbinleri ile GES panel ve taşıyıcı sistemleri için mekanik ve elektrik tesisat projesi aranmayacak. Ancak idari bina, trafo veya şalt binası, kontrol binası, depo, güvenlik yapısı, batarya elektrik depolama yapısı ve diğer yardımcı yapılarda ilgili disiplin projesi gerekiyorsa bu istisna uygulanmayacak.
Yönetmeliğin 10’uncu maddesinin birinci fıkrasına göre GES projelerinde imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt Bakanlıkça yeterli görülürse Bakanlıkça düzenlenen yapı ruhsatında ayrıca zemin etüt raporu aranmayabilecek. Bu, idari bir çıkarım değil, doğrudan yönetmelik hükmü. Bakanlığın sıkça sorulan sorular metni ise hükmün RES projelerini kapsamadığını ve belediye veya il özel idaresince düzenlenecek GES yapı ruhsatlarında kendiliğinden uygulanmayacağını açıklıyor. Bu ruhsatlarda ilgili idarenin tabi olduğu genel mevzuat esas alınıyor.
Yönetmeliğin 10’uncu maddesinin dördüncü ve beşinci fıkralarına göre RES tesislerinde yapı inşaat alanı, rüzgar türbinlerinin doğal veya tesviye edilmiş zemin altı dahil temel alanı olarak hesaplanıyor. GES tesislerinde ise panel taşıyıcı ayaklarının zemin yüzeyinde kapladığı alanların toplamı esas alınıyor.
Adres ve numarataj işlemlerini hangi idare yapacak
Yapı ruhsatı Bakanlıkça düzenlense bile adres ve numarataj yetkisi ilgili yerel idarede kalacak. Bakanlık ruhsat bilgilerini oluştururken, adres bileşenlerinin üretilmesi ve güncellenmesi belediye, il özel idaresi veya diğer yetkili idare tarafından yürütülecek. Başvuru sahibi, ruhsata konu parsel ve yapı listesini adres kaydının oluşturulabilmesi için ilgili idareye sunacak.
Yapı ruhsatı süresi ve ruhsat yenilemesi
Eksiksiz ve hatasız başvuruda yapı ruhsatı müracaat tarihinden itibaren 30 gün içinde düzenlenecek. Eksiklik bulunursa başvurunun mevzuata uygun hale getirilmesi istenecek ve eksiklikler tamamlandıktan sonra aynı inceleme süreci yeniden işletilecek.
Yönetmeliğin 10’uncu maddesinin üçüncü fıkrasına göre ruhsat tarihinden itibaren iki yıl içinde inşaata başlanmayan veya beş yıllık ruhsat süresi içinde tamamlanmayan ve süresi içinde yenilenmeyen yapılar ruhsatsız kabul edilecek. Tadilat ve yenileme işlemleri ruhsatı ilk düzenleyen idare tarafından yapılacak. Ruhsat eki projeyi, taşıyıcı sistemi, yapı alanını, kullanım biçimini veya temel yerleşimini değiştiren uygulamaya başlamadan önce tadilat ruhsatı alınması gerekecek.
Yapı kullanma izin belgesi Bakanlıktan nasıl alınacak
Bakanlığa yapı kullanma izin belgesi başvurusu yapılabilmesi için yapının ruhsatının da Bakanlık tarafından düzenlenmiş olması gerekiyor. Başvuruda tam veya kısmi kullanım talebini gösteren dilekçe, geçerli ruhsat ve onaylı proje listesi, fenni mesul uygunluk raporu, saha fotoğrafları ile gerçekleşen yapı ve ünite envanteri sunulacak.
Eksiksiz başvuruda yapı kullanma izin belgesi 30 gün içinde düzenlenecek. Kısmi kullanım izni yalnızca ilgili bölümlere hizmet veren ortak alanların tamamlanmış ve kullanılabilir olması, bölümün güvenli bulunması ve yapıda mevzuata aykırılık bulunmaması halinde verilebilecek.
Bakanlığın sıkça sorulan sorular metninde, yapım işine ilişkin SGK ilişiksizlik belgesinin yapı ruhsatında kayıtlı yapı müteahhidinin işyeri sicilinin bağlı bulunduğu SGK İl Müdürlüğü veya Sosyal Güvenlik Merkezinden alınarak başvuruda sunulması gerektiği değerlendiriliyor.
RES ve GES işyeri açma ve çalışma ruhsatı nasıl düzenlenecek
Uygulama rehberine göre RES tesisleri ikinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak değerlendiriliyor. GES tesisleri ise 11 Aralık 2025 tarihli değişikliğin ardından güç ayrımı olmaksızın üçüncü sınıf gayrisıhhi müessese olarak ele alınıyor. Başvuru, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 23’üncü maddesi kapsamında ikinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhi müesseseler için kullanılan Örnek-2 başvuru ve beyan formu üzerinden yürütülecek.
Dosyada işyeri ruhsatı dilekçesi, her işlem için ayrı Ek-1 taahhütname, eksiksiz doldurulmuş Örnek-2 formu ve gerekiyorsa temsil belgesi bulunacak. Tesisin adı, sahibi, faaliyet konusu, adresi, parselleri, mülkiyet durumu, açık ve kapalı kullanım alanı, vergi bilgileri ve tesis sınıfı beyan edilecek. ÇED, trafik, itfaiye, emisyon, deşarj, atık, iş sağlığı ve güvenliği ile sosyal tesis koşulları somut tesise göre “var”, “yok” veya “uygulanmaz” olarak gösterilecek.
Beş günlük ruhsat süresi ne zaman başlıyor
RES–GES imar ve ruhsat yönetmeliğinin 13’üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre işyeri açma ve çalışma ruhsatı, başvurunun ilgili mevzuata uygun ve eksiksiz olması halinde beş gün içinde düzenlenecek. Eksik belge varsa İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6’ncı maddesi uyarınca beş günlük süre ilk başvuru tarihinde değil, eksik belgelerin tamamlanarak yetkili idareye teslim edildiği tarihte başlayacak.
Belge beyana dayalı düzenlendiği için kazanılmış hak oluşturmayacak. Bakanlık ruhsat tarihinden itibaren 30 gün içinde tesiste yerinde kontrol yapacak. Uygunsuzluk tespit edilirse giderilmesi için bir defaya mahsus 15 gün verilecek. Aykırılık bu sürede giderilmezse ruhsat iptal edilecek, işyeri kapatılacak ve ilgili yasal işlemler uygulanacak.
Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapılarda hangi idare işlem yapacak
İmar planı Bakanlıkça onaylanmış bir tesiste ruhsatsız yapıya başlandığının belirlenmesi halinde, İmar Kanunu’nun 32’nci ve 42’nci maddeleri kapsamındaki işlemler Bakanlıkça tesis edilecek ve ilgili büyükşehir belediyesi, belediye veya il özel idaresine bilgi verilecek.
Yapı ruhsatı Bakanlıkça düzenlenmiş bir yapıda ruhsata aykırılık tespit edilmesi halinde de aynı yaptırım düzeni uygulanacak. Yıkım kararı alınırsa yıkım işlemini Bakanlığın bildirimi üzerine ilgili yerel idare gerçekleştirecek ve yıkım masrafları lisans sahibinden tahsil edilecek.
Bakanlığın açıklaması, aynı fiil hakkında iki idarenin işlem yapması halinde ilgililerin mevcut mühürleme veya yaptırım tutanağını diğer idareye bildirmesini öngörüyor. Bununla birlikte mükerrer işlemi baştan önleyecek ortak ve merkezi bir kayıt veya koordinasyon mekanizması uygulama belgelerinde tanımlanmış değil.
Devam eden belediye ve il özel idaresi başvuruları Bakanlığa geçecek mi
Yönetmelikte özel bir geçiş hükmü bulunmuyor. Bu nedenle 24 Temmuz 2026 tarihinden önce belediye, il özel idaresi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü veya başka bir yetkili idare önünde başlatılmış işlemler kendiliğinden Bakanlığa devredilmiş sayılmıyor.
Başvuru sahibi mevcut idaredeki süreci tamamlayabilir. Bakanlık yolunu tercih etmek isterse önceki başvurusundan usulüne uygun biçimde vazgeçmesi ve Bakanlığa yeni bir dosya sunması gerekiyor. Bakanlık, önceki idarede yürütülen dosyayı kaldığı yerden devralmayacak; başvuruyu yönetmelik kapsamında yapılmış yeni bir işlem olarak değerlendirecek.
Önceki süreçte alınmış kurum görüşleri, onaylı halihazır haritalar ve jeolojik-jeoteknik etüt raporları yalnızca başvurunun Bakanlığa taşınması nedeniyle geçersiz hale gelmiyor. Belgeler yürürlükteki mevzuata uygun, güncel ve yeni başvurunun saha, kapasite ve plan kararlarıyla uyumluysa kullanılabilecek.
Askıya çıkarılmış fakat kesinleşmemiş planların durumu
Yönetmelik yürürlüğe girmeden önce ilgili idarece onaylanarak askıya çıkarılmış fakat henüz kesinleşmemiş planlar da otomatik olarak Bakanlığa geçmiyor. Önceki idare, usulüne uygun başlatılmış askı ve itiraz sürecini tamamlayarak planı kesinleştirebilir.
Taslaktaki hizmet bedelleri uygulanacak mı
18 Aralık 2025 tarihinde görüşe açılan taslağın 15’inci maddesinde çeşitli imar ve ruhsat işlemleri için hizmet bedelleri öngörülmüştü. Bu madde 24 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe giren nihai yönetmeliğe alınmadı. Taslaktaki tarife, tek başına dayanak gösterilerek yatırımcıdan talep veya tahsil edilemez.
Bu durum bütün mali yükümlülüklerin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. İmar planı veya plan değişikliği, İmar Kanunu’nun Ek 8’inci maddesi ve ilgili ikincil mevzuattaki koşulları taşıyorsa değer artış payı uygulanabilecek. Değer artış payı her plan değişikliğinde otomatik doğmayacak; işlemin niteliğine ve yasal koşulların gerçekleşip gerçekleşmediğine göre somut proje bazında değerlendirilecek.
Depolamalı RES ve GES projeleri yönetmelik kapsamında mı
Nihai yönetmelikte elektrik depolama ünitesine ilişkin ayrı bir tanım bulunmuyor. RES ve GES tanımlarının yardımcı tesisleri kapsaması, bütün depolama projelerinin otomatik olarak yönetmelik kapsamına girdiği anlamına gelmiyor.
Depolama ünitesi lisanslı RES veya GES’in ayrılmaz bir parçası ya da yardımcı tesisi ise yönetmelik hükümlerinin bu ünite için de uygulanabileceği belirtiliyor. Buna karşılık bağımsız depolama tesisleri veya lisansla yardımcı tesis ilişkisi açık kurulamayan projeler bakımından başvuru merciinin ve uygulanacak imar düzeninin ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor.
Uygulama rehberinin yapı türlerine göre proje paketinde “batarya elektrik depolama yapısı” yardımcı yapılar arasında sayılıyor ve mimari, statik, mekanik, elektrik ile zemin veya temel projelerine tabi tutuluyor. Bu ifade, depolama yapısının ruhsat dosyasındaki teknik içeriğini gösteriyor; bağımsız her depolama projesine genel bir kapsam hükmü getirmiyor.
Orman, tarım, mera, kıyı ve korunan alan izinleri devam ediyor mu
Bakanlığın imar ve ruhsat yetkisi özel kanunlarla başka kurumlara verilmiş izin ve karar yetkilerini ortadan kaldırmıyor. Proje alanı orman, tarım arazisi, büyük ova, zeytinlik, mera, yaylak, kışlak, kıyı, sit, özel çevre koruma bölgesi veya başka bir korunan alanla çakışıyorsa ilgili kurum izinlerinin alınması gerekiyor.
Orman alanlarında orman izni ve koordinatlı izin sınırı, tarım arazilerinde tarım dışı kullanım veya uygunluk kararı, meralarda tahsis amacı değişikliği, sit alanlarında koruma kurulu kararı, kıyı alanlarında onaylı kıyı kenar çizgisi ve kıyı mevzuatı uygunluğu aranabilecek. ÇED kapsamındaki projelerde ÇED Olumlu veya ÇED Gerekli Değildir kararı ile plan, lisans ve ÇED sınırlarının birbirini karşılaması gerekiyor.
Dere, taşkın ve içme suyu havzası etkisinde DSİ veya ilgili su idaresi; karayolu bağlantısında KGM veya yol idaresi; havaalanı, mania ve radar etkisinde SHGM, DHMİ veya ilgili kurum; askeri ve güvenlik alanlarında yetkili güvenlik kurumu görüşü gündeme gelecek. Boru hattı, enerji hattı, demiryolu veya haberleşme altyapısı bulunan sahalarda koruma bandı ve geçiş koşulları ayrıca ele alınacak.
Orman ön izni yapı ruhsatı için yeterli sayılmamalı
Bakanlığın 44 soruluk metni, orman ön izninin kesin izin yerine kabul edilip edilmeyeceğine doğrudan ve kesin bir yanıt vermiyor. Yanıtta özel kanunlara tabi taşınmazlarda ilgili izin, tahsis, irtifak hakkı ve benzeri işlemlerin tamamlanması gerektiği belirtiliyor. Bu nedenle yalnızca ön izne dayanarak yapı ruhsatının kesin biçimde alınabileceği varsayımıyla proje takvimi kurulmamalı.
Bakanlığın 44 soruluk açıklaması hangi belirsizlikleri giderdi
Sıkça sorulan sorular; Bakanlığın alternatif yetkisini, devam eden dosyaların otomatik devredilmeyeceğini, işlemlerin farklı mercilerde yürütülebileceğini, işyeri ruhsatının önceki ruhsat merciinden bağımsız olduğunu ve taslaktaki hizmet bedellerinin uygulanamayacağını açık biçimde ortaya koyuyor.
GES zemin etüdü istisnasının yalnızca Bakanlığın düzenlediği yapı ruhsatlarında uygulanması, parselasyon planının kesinleşmiş uygulama imar planını beklemesi, PİN sürecindeki sorumluluk, kira ve irtifak süresinin üretim lisansıyla uyumu, Ek-1 taahhütnamenin her işlemde yeniden verilmesi ve SGK ilişiksizlik belgesinin alınacağı merci de açıklığa kavuşturulan başlıklar arasında.
Uygulamada açık kalan alanlar
Bununla birlikte 44 soruluk belge bütün belirsizlikleri sona erdirmiş değil. Orman ön izninin hangi aşamada yeterli olacağı açık yanıtlanmıyor. Türbin teknolojisi değiştiğinde hangi teknik eşiklerin plan tadilatı gerektireceği kesinleştirilmiyor. Bakanlık ile yerel idarenin aynı aykırılık için mükerrer işlem yapmasını önleyecek merkezi bir koordinasyon mekanizması tarif edilmiyor. Bağımsız veya hibrit depolama ünitelerinin kapsamı ise lisans ve yardımcı tesis bağlantısına göre proje bazında değerlendirmeye bırakılıyor.
Sıkça sorulan sorular metninin kullandığı dil de bütün yanıtların kesin ve bağlayıcı bir uygulama hükmü oluşturmadığını gösteriyor. Taslaktaki bir ibarenin nihai metinden neden çıkarıldığını soran Soru-20’de Bakanlık, yanıtını İmar Kanunu’nun 15’inci maddesine atıfla “kaynaklandığı düşünülmektedir” ifadesi üzerinden kuruyor. SGK ilişiksizlik belgesine ilişkin yanıtta da “değerlendirilmektedir” ifadesi kullanılıyor. Bu dil, yönetmelik hükmü ile Bakanlığın idari yorumunun birbirinden ayrılması gerektiğini ortaya koyuyor.
Kurum görüşlerinin güncelliği konusunda mevzuatta tek ve sabit bir geçerlilik süresi bulunmuyor. Bakanlığın sıkça sorulan sorular metni, belirli bir karar numarası göstermeden idari yargı kararlarına atıfla kurum görüşlerinin genel geçerlilik süresinin bir ila iki yıl kabul edildiğini belirtiyor. Aynı yanıtta iki yıldan eski görüşlerin yenilenmesi ve mümkünse görüşlerin son bir yıl içinde alınmış olması güvenli uygulama olarak sunuluyor. Ancak bunlar açık bir kanuni son kullanma tarihi değil. Görüş yazısında özel bir süre belirtilmişse veya saha, kapasite, teknoloji, plan sınırı ya da mevzuat değişmişse belge daha erken yenilenmek zorunda kalabilir.
Başvuru öncesinde hangi kontrol sırası izlenmeli
İlk kontrol, projenin geçerli önlisans veya üretim lisansına sahip olup olmadığı ve planlanan işlemin bu lisans sahası içinde kalıp kalmadığı olmalı. İkinci aşamada yatırımcı, her işlem için Bakanlık veya diğer yetkili idare yolundan hangisini kullanacağını belirlemeli ve özellikle yapı ruhsatı ile yapı kullanma izni arasındaki merci bağlantısını dikkate almalı.
Ardından lisans koordinatları, plan sınırı, ÇED alanı, mülkiyet ve kullanım hakları, türbin veya panel yerleşimi, yardımcı tesisler ve varsa depolama ünitesi aynı koordinat sisteminde karşılaştırılmalı. Orman, tarım, mera, kıyı, sit, taşkın, ulaşım, radar ve altyapı kesişimleri dosya hazırlanmadan önce tespit edilmeli.
Başvuru sahibi, ortak dosya ile işlem özelindeki belge paketini birbirinden ayırmalı; her işlem için değiştirilmemiş Ek-1 taahhütname hazırlamalı. Kağıt ve dijital sürümlerin bire bir aynı olduğu son kontrolde doğrulanmalı. Süre hesabı ise yalnız mevzuatta yazan 5, 15 veya 30 günlük sonuçlandırma sürelerine göre değil; kurum görüşleri, özel izinler, eksiklik tamamlama, askı, itiraz, kadastro kontrolü ve tapu tescili aşamaları birlikte dikkate alınarak yapılmalı.
Yeni sistem yatırımcı için neyi değiştirdi
Yeni düzen, RES ve GES yatırımlarında yerel idarelere alternatif merkezi bir imar ve ruhsat kanalı oluşturdu. Uygulama rehberi de ilk kez başvuru dosyasının kağıt ve dijital düzenini, belge statülerini, proje paketlerini ve işlem bazındaki kontrol noktalarını tek bir çerçevede topladı.
Buna karşılık merkezi başvuru, özel arazi izinlerini, ÇED yükümlülüklerini, mülkiyet sorunlarını veya teknik etütleri ortadan kaldıran tek duraklı bir izin modeli değil. Bakanlığın incelemesi, farklı mevzuat ve kurumlar altında alınması gereken kararların yerine geçmiyor. Bu nedenle sistemin proje takvimini ne ölçüde kısaltacağı, dosya standardının yanı sıra kurumlar arası veri erişimi ve uygulama kapasitesiyle belirlenecek.
Yatırımcı açısından temel değişiklik, başvuru merciinin seçilebilir hale gelmesi. En kritik operasyonel koşul ise lisans, plan, parsel, ÇED, mülkiyet ve tesis geometrisinin tek ve tutarlı bir dosyada birleştirilmesi. Eksiksiz bir dosya Bakanlığın sürelerini çalıştırabilirken, farklı belgelerdeki küçük saha, kapasite veya koordinat uyuşmazlıkları süreci yeniden başlatabilecek.
Okura soru
Sizce yeni RES ve GES ruhsat düzeni yatırım süreçlerini gerçekten hızlandıracak mı, yoksa farklı kurumlar arasındaki yetki dağılımı yeni belirsizlikler yaratabilir mi? Görüşlerinizi yorumlarda paylaşın.
RES–GES imar ve ruhsat işlemlerinin resmi dayanakları
Nihai düzenleme: Rüzgar ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin İmar ve Ruhsat İşlemlerine İlişkin Yönetmelik, 24 Temmuz 2026 tarihli ve 33319 sayılı Resmi Gazete.
Yönetmelik metni ve ekleri: https://enerji.gov.tr/duyuru-detay?id=30629
Uygulama belgesi: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, RES–GES İmar ve Ruhsat İşlemlerinde İstenecek Bilgi ve Belgeler Uygulama Rehberi, 24 Ağustos 2026.
Bakanlık açıklamaları: RES–GES İmar ve Ruhsat İşlemleri Sıkça Sorulan Sorular, 44 soru ve yanıt, 24 Ağustos 2026.
Resmi duyuru: https://enerji.gov.tr/duyuru-detay?id=30633
Kaynak hiyerarşisi: Kanun ve yönetmelik bağlayıcı hukuki çerçeveyi, uygulama rehberi Bakanlığın başvuru ve dosya standardını, sıkça sorulan sorular ise Bakanlığın idari yorumunu oluşturuyor. Çelişki halinde üst norm uygulanıyor.
İlgili haberler
- 5 günde işyeri ruhsatı: RES ve GES yönetmeliği neyi değiştiriyor?
- Kamulaştırmasız yol: EPDK’nin 13885 kararıyla yenilenebilirde yeni mülkiyet düzeni
- Türkiye rüzgar enerjisi yatırımlarında önlisans süresini 15 aya indiriyor
- Türkiye’nin yenilenebilir enerji yatırımlarında devrim: Süper izin tasarısı TBMM’ye sunuldu
© 2026 Yeşil Haber