Ana Sayfa Yeşil Pulse Florida’da gelgit rekoru, North Carolina’da 335 metre yol hasarı

Florida’da gelgit rekoru, North Carolina’da 335 metre yol hasarı

Yazar

Eki 31, 2026 @ 20:25 Değiştirilme tarihi: Eki 31, 2026 @ 21:43

Miami ve North Carolina kıyı taşkınlarını anlatan Yeşil Pulse kapak illüstrasyonu — Miami ve North Carolina kıyılarındaki yüksek gelgit ve taşkınların temsili illüstrasyonu. Görsel: Yeşil Haber / Yapay zekâ destekli tasarım.

Miami ve North Carolina’da ekim sonunda yüksek gelgitler ve fırtına kaynaklı kıyı taşkınları yaşandı; güçlenen El Niño ile doğrudan bağlantı henüz gösterilemedi.

ABD’nin Atlantik kıyısında yılın en yüksek gelgitleri kıyıya doğru esen kuvvetli rüzgârlarla birleşince sokaklar ve kıyı yolları su altında kaldı. CBS Miami’nin 27 Ekim tarihli haberine göre Miami Beach’te Collins Avenue’da bazı araçlar suda kaldı, Fort Lauderdale’in River Isles ve Riviera Isles mahallelerinde su işyerlerinin kapısına dayandı. Bölge sakinlerinden biri suyu ilk kez bu kadar yüksek gördüğünü söyledi. North Carolina’da ise Outer Banks’teki NC-12 kıyı yolunun bir bölümü kapalı kaldı.

Miami’deki taşkınlarda hangi seviyeler ölçüldü?

CBS Miami’nin gelgit uyarısına göre Fort Lauderdale’deki Port Everglades istasyonu, 2018’de başlayan kayıtlarının en yüksek su seviyesini ölçtü. Miami yakınındaki Virginia Key istasyonu ise 1994’ten bu yana üçüncü en yüksek seviyeye ulaştı.

Güney Florida'da yüksek gelgit nedeniyle kıyı yollarının deniz suyuyla kaplanmasını açıklayan temsili illüstrasyon — Güney Florida’da yüksek gelgitin kıyı yollarında tuzlu su taşkınlarına dönüşmesi. Temsili illüstrasyon: Yeşil Haber.

Fort Lauderdale Belediyesi, deniz ve kanallarda su çok yüksekken pompaların tahliye kapasitesinin sınırlı kaldığını açıkladı. Florida Keys’te de taşkınlar günlerce sürdü. Key West Belediyesi’nin 29 Ekim uyarısında normal yüksek gelgitin yaklaşık 61–84 santimetre aşılabileceği bildirildi; Key West için öngörülen zirve yaklaşık 73 santimetreydi. 30 Ekim açıklamasına göre alçak sokaklar, otoparklar ve iskelelerde su baskınları sürüyordu.

Gelgitin tarihi önceden biliniyor muydu?

Evet. Florida Atlantic Üniversitesi’nin 18 Ağustos’ta aktardığı Güney Florida Su Yönetimi İdaresi (SFWMD) tahminine göre yılın en yüksek taşkın günlerinin 27 Ekim dolunayı civarında yaşanması bekleniyordu. Kurum, taşkının boyutunun yağış, rüzgâr ve yerel drenaj koşullarına bağlı olacağını da belirtmişti. Yani takvim aylar öncesinden biliniyordu; suyun nereye kadar ulaşacağını hava koşulları ve altyapı belirledi.

North Carolina’da kıyı yolu neden hâlâ kapalı?

Outer Banks’te tablo farklı bir zincirle oluştu. Dare County’nin 20 Ekim tarihli bültenine göre NC-12, açık denizdeki bir kuzeydoğu fırtınasının (nor’easter) yol açtığı okyanus taşması Pea Island yakınında koruyucu kum tepelerini aşınca 19 Ekim akşamı kapandı. Kuzey Carolina Ulaştırma Bakanlığı’nın (NCDOT) açıklamasına göre ay sonundaki yüksek gelgitler ve süren rüzgârlar yolu su altında tutuyor. Yaklaşık 335 metrelik bir bölümde asfalt hasar gördü ve yeniden açılış için takvim verilemiyor.

North Carolina NC-12 kıyı yolunda okyanus taşması ve asfalt hasarını gösteren açıklayıcı illüstrasyon — North Carolina’da dalgaların kıyı yolunu aşması ve NC-12’de oluşan asfalt hasarının temsili anlatımı. Görsel: Yeşil Haber.

Güçlenen El Niño taşkınların nedeni mi?

NOAA İklim Tahmin Merkezi’nin 8 Ekim tarihli değerlendirmesine göre Niño-3.4 bölgesinde eylül ayı sıcaklık anomalisi +2,1 °C’ye ulaştı. Güçlü ya da çok güçlü El Niño koşullarının 2027’nin ilk aylarına kadar sürmesi bekleniyor. Bu tablonun Türkiye’ye olası yansımalarını kış ve kar görünümünü incelediğimiz dosyada ele almıştık.

Ancak eldeki veriler El Niño ile Atlantik kıyısındaki bu taşkınlar arasında doğrudan bir bağ kurmuyor. Miami’de tetikleyici astronomik gelgit ve rüzgâr oldu; North Carolina’da ise gelgitler, fırtınanın açtığı hasarın üzerine eklendi. Miami-Dade yönetiminin yüksek gelgit sayfasına göre deniz seviyesindeki yükselme bu gelgitlerin daha sık yaşanmasına, daha uzun sürmesine ve daha iç kesimlere ulaşmasına yol açıyor.

Bu olaylar neyi göstermez?

İki eyalette aynı hafta taşkın yaşanması, El Niño’nun doğrudan neden olduğunu veya iklim değişikliğinin tek bir olay üzerindeki payını kanıtlamaz. Bunun için olay bazlı bilimsel atıf analizi gerekir. Key West’teki su seviyesi verileri de tarihsel rekor sıralaması kesinleşmeden “1913’ten beri kasırga dışındaki en yüksek” olarak sunulmamalıdır.

Siz ne düşünüyorsunuz?

Deniz seviyesi yükselirken kıyı kentlerinin önceliği drenaj altyapısını güçlendirmek mi, yoksa riskli bölgelerde yapılaşmayı yeniden planlamak mı olmalı?