Çin’in Sincan bölgesinde kurulan 200 MW / 1.000 MWh kapasiteli vanadyum redoks akış bataryası ticari operasyona geçti. Sistem, 1 GW’lik güneş santraliyle hibrit çalışarak 5 saate kadar kesintisiz deşarj sağlıyor.
Ne oldu?
Rongke Power ve China Three Gorges ortaklığındaki Jimusaer projesi, 200 MW güç ve 1.000 MWh enerji kapasitesiyle “gigavat-saat ölçeğinde” devreye alındı. Kurulumun, 31 Aralık 2025 itibarıyla tam kapasite ticari operasyona geçtiği bildirildi.
Neden önemli?
Akış bataryaları, kapasiteyi elektrolit hacmiyle ölçeklendirebilmesi ve uzun çevrim ömrüyle uzun süreli depolamada öne çıkıyor. Bu proje, teknolojinin ilk kez GWh ölçeğinde ticari uygulamaya taşındığını gösteriyor.
Hibrit model ne sağlıyor?
Projenin 1 GW’lik güneş santraliyle birlikte çalışması; üretim fazlasını depolayıp talebin yükseldiği saatlerde geri vererek curtailment riskini azaltmayı ve şebeke esnekliğini artırmayı hedefliyor.
Türkiye için çıkarım
Uzun süreli depolamanın ölçek kazanması, yüksek yenilenebilir payına giderken “sadece güç” değil “süre” parametresini de kritik hale getiriyor. Özellikle şebeke tıkanıklıkları ve bölgesel dengesizliklerde 4–8 saat bandı yeni standartlara dönüşebilir.
Vanadyum Redoks Akış Bataryası Nedir?
Uzun süreli enerji depolamada öne çıkan vanadyum redoks akış bataryaları, lityum-iyon sistemlerden farklı bir mimariye sahip.
Teknoloji nasıl çalışır?
Vanadyum redoks akış bataryaları (VRFB), enerjiyi sıvı elektrolit çözeltilerinde kimyasal olarak depolayan bir teknolojidir. Sistem, vanadyum iyonlarının farklı yükseltgenme durumları arasında geçiş yapmasıyla şarj ve deşarj olur. İki ayrı tankta tutulan elektrolitler, bir hücre yığını (stack) üzerinden pompalanarak enerji üretir veya depolar.
Nelerden yapılıyor?
Sistemin temel bileşenleri şunlardır:
- Vanadyum elektrolit çözeltisi: Genellikle sülfürik asit içinde çözülmüş vanadyum tuzları
- İki depolama tankı: Pozitif ve negatif elektrolit için ayrı tanklar
- Hücre yığını: Elektrokimyasal reaksiyonların gerçekleştiği yer, membranlarla ayrılmış
- Pompa ve borulama sistemi: Elektrolitleri dolaştırmak için
- Güç dönüştürücüler: AC/DC çevirimi için invertörler
Avantajları neler?
- Uzun ömür: 20+ yıl, 20.000+ çevrim ömrü; lityum-iyona göre çok daha dayanıklı
- Bağımsız ölçeklendirme: Güç (MW) ve enerji kapasitesi (MWh) birbirinden bağımsız ayarlanabiliyor
- Yangın riski yok: Sıvı elektrolit kullanıldığı için termal kaçak riski bulunmuyor
- Derin deşarj toleransı: %100 deşarj bile bataryaya zarar vermiyor
- Geri dönüşüm kolaylığı: Vanadyum elektrolit süresiz yeniden kullanılabilir
Kimler kullanıyor?
Akış bataryaları özellikle şebeke ölçeğinde uzun süreli (4–12 saat) enerji depolama projeleri için tercih ediliyor. Güneş ve rüzgar santrallerinin yedekleme sistemleri, şebeke dengeleme, tepe tıraş (peak shaving) ve mikro şebeke uygulamalarında yaygınlaşıyor. Çin, ABD, Avustralya ve Avrupa’da pilot ve ticari ölçekli projeler devam ediyor. Türkiye’de henüz büyük ölçekli kurulum bulunmasa da, uzun süreli depolama ihtiyacı arttıkça bu teknoloji gündeme gelebilir.
İlgili haberler
- EÜAŞ ve TENMAK hibrit enerji depolama projesiyle Türkiye’de yeni dönem başlattı – Vanadyum redoks akış ve lityum iyon bataryaların entegre edileceği hibrit sistem
- Batarya depolama maliyetleri $65/MWh seviyesine indi: Güneş ve rüzgar artık her an elektrik üretebilir mi? – Şebeke ölçeğinde depolama ekonomisi güçleniyor
- Dünyanın en büyük enerji depolama projeleri – Kaliforniya’daki Moss Landing’den Çin’deki GWh ölçekli tesislere küresel örnekler
- Enerjisa Üretim Bandırma’da 2 MW batarya enerji depolama sistemini devreye aldı – Türkiye’nin ilk bakanlık onaylı hibrit güneş+depolama projesi
- Türkiye’nin yerli batarya üçgeni: Lityum, sodyum ve katı hal – Yerli üretimde enerji depolama teknolojileri yol haritası
- Enerji depolama büyüyor, BESS sigortası 2026’da neden kritik – Depolama yatırımlarında bankability ve risk yönetimi
© 2026 Yeşil Haber