Dünya Meteoroloji Örgütü, COP31’in ilk gününde 2026’nın kayıtlardaki en sıcak dört yıldan biri olacağını, El Niño’nun riskleri 2027’ye taşıdığını açıkladı.
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), İklimin Durumu Güncellemesi 2026 raporunu 9 Kasım’da, Antalya’da başlayan BM İklim Değişikliği Konferansı’nın (COP31) ilk gününde yayımladı. Rapora göre 2026 yılının ocak–eylül döneminde küresel ortalama yüzey sıcaklığı, 1850–1900 sanayi öncesi ortalamasının yaklaşık 1,47 °C (±0,13 °C) üzerinde seyretti. Bu değer dokuz ayrı veri setinin birleştirilmesiyle hesaplandı.
WMO, bu değeri 2025 (1,43 °C) ve 2023 (1,46 °C) ile benzer, rekor yıl 2024’ün (1,55 °C) ise altında olarak karşılaştırıyor. Son 12 yılın (2015–2026) her biri kayıtlardaki en sıcak yıllar arasında yer alıyor; 2023–2026 arasındaki dört yıl ise ölçüm tarihinin en sıcak dört yılı.
Türkiye’yi ilgilendiriyor mu?
WMO raporu Türkiye ya da Akdeniz için ayrı bir değerlendirme içermiyor. Ancak El Niño’nun 2027 başına kadar sürmesi bekleniyor. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün ekim başında yayımladığı mevsimlik tahmin, aralık ve ocak aylarında Türkiye genelinde normalin üzerinde sıcaklık öngörüyordu. Bu kışın asıl sorusu yağışın miktarından çok, ne kadarının kar olarak düşeceği. Kar örtüsünün zayıf kalması, ilkbaharda barajlara ve hidroelektrik üretimine gelecek suyu doğrudan etkileyebilir.
Yıl henüz bitmedi: El Niño ortalamayı yukarı çekebilir
WMO’ya göre 1,47 °C’lik değer yalnızca ocak–eylül dönemini kapsıyor ve yıl sonu ortalaması büyük olasılıkla bunun üzerine çıkacak. El Niño küresel sıcaklığa genellikle 0,1–0,2 °C ekliyor. Yılın başındaki La Niña’nın soğutucu etkisi El Niño ile tersine döndü; haziran–ağustos döneminde aylık deniz yüzeyi sıcaklıkları kayıtların en yüksek ya da en yüksek ikinci değerinde gerçekleşti.
Bu tablo, Copernicus’un geçen hafta açıkladığı ekim verileriyle çelişmiyor. Copernicus tek bir veri setini (ERA5) ve ekim ayını da içeren veriyi kullanarak 2026 yıl ortalaması için 1,56–1,61 °C aralığını öngörmüştü. WMO’nun 1,47 °C’si ise dokuz veri setinin ocak–eylül ortalaması. Kesin yıllık sonuç, WMO’nun Mart 2027’de yayımlayacağı nihai raporla netleşecek.
El Niño: “Risk çarpanı”
Rapora göre El Niño ağustostan bu yana güçleniyor ve aralık ayında kayıtlardaki en güçlü olay olması bekleniyor. Olayın 2027 başına kadar sürmesi öngörülüyor. El Niño’nun küresel sıcaklık üzerindeki en büyük etkisi genellikle oluştuğu yılı izleyen yılda görülüyor; bu da 2027’yi yakından izlenecek bir yıl haline getiriyor.
WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo, El Niño’nun gezegene yeni ısı eklemediğini, okyanustaki ısıyı serbest bıraktığını hatırlatarak okyanusun bugün ölçülen en sıcak seviyede olduğunu vurguladı. Raporda ayrıca Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) El Niño’nun beklenen sağlık etkilerini ilk kez sağlık acil durumu olarak sınıflandırdığı belirtiliyor.
Sera gazları rekor seviyede
Rapor, sera gazı yoğunluklarının 2025’te rekor kırdığını ve izleme istasyonlarında artışın 2026’da da sürdüğünü gösteriyor. El Niño dönemlerinde sera gazı yoğunluklarında genellikle ek bir sıçrama görülüyor.
| Gaz (2025) | Yoğunluk | 1750’ye göre artış |
|---|---|---|
| Karbondioksit (CO₂) | 426,8 ppm | %53 |
| Metan (CH₄) | 1.948 ppb | %167 |
| Diazot monoksit (N₂O) | 339,1 ppb | %26 |
Okyanus, deniz seviyesi ve buz
Dünya’nın enerji dengesizliği, yani gezegenin aldığı ve geri verdiği enerji arasındaki fark, ölçümlerin başladığı 1960’tan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı; 2026’nın ocak–temmuz verileri yeni bir rekora işaret ediyor. Fazla ısının yaklaşık yüzde 90’ını emen okyanuslarda, üst 2.000 metredeki ısı içeriği 2025’te rekor kırdı ve 2026’da artmaya devam etti. 2026, okyanus ısısında üst üste onuncu rekor yıl olma yolunda.
Küresel ortalama deniz seviyesi 2026’da rekor seviyeye çıktı; haziran–ağustos değerleri, uydu ölçümlerinin başladığı 1993’ten bu yana en yüksek düzeyde gerçekleşti. Antarktika deniz buzu, 1979’dan bu yana üçüncü en düşük yıllık maksimumunu gördü. Buzullar 2025’te 400 gigatonun üzerinde buz kaybetti; bu, deniz seviyesinde yaklaşık 1 milimetrelik artışa denk geliyor. Buzul bulunan 19 bölgenin tamamı üst üste dördüncü yıl kayıp verdi. Karadaki su depolaması da 2014’ten bu yana azalıyor: 2025’te incelenen alanın yüzde 42’sinde depolama normalin altındaydı. Uzun dönem ortalaması yüzde 25.
Aşırı hava olaylarının bedeli
Raporda öne çıkan olaylar şöyle sıralanıyor:
- Avrupa: Sıcak hava dalgaları, kuraklık ve orman yangınları, ön tahminlere göre 30 binden fazla fazladan ölüme yol açtı. En az sekiz ülkede ulusal sıcaklık rekoru kırıldı.
- Hindistan: Nisan 2026’daki sıcak hava dalgasında tahminen 146,5 milyon kişi aşırı sıcağa maruz kaldı.
- Nepal: Ağustos sonunda bir Himalaya buzulunun çökmesiyle oluşan ani sel, 1.300’den fazla kişinin ölümüne yol açtı ve ekonomiyi ağır etkiledi.
Raporun olumlu bulgusu erken uyarı sistemleri tarafında: Çoklu tehlike erken uyarı sistemi bildiren ülke sayısı 2015’te 56 iken 2025’te 136’ya yükseldi.
COP31 masasına ne getiriyor?
Rapor, COP31’in açılış gününde, müzakerelerin uyum finansmanı ve iklim finansmanı gündemi üzerindeki tartışmalarla başladığı bir sabah yayımlandı. BM Genel Sekreteri António Guterres de aynı gün “iklim aşırılıklarının yeni bir çağına girdik” değerlendirmesini yaptı. WMO’nun verileri eylül ayına kadar uzanıyor; dolayısıyla El Niño’nun son haftalardaki etkileri henüz bu tabloya yansımış değil.
Raporun mesajı, Antalya’daki müzakerelerin iki ucuna da dokunuyor: Bir yanda emisyon azaltımının hızı, diğer yanda kırılgan ülkelerin artık kaçınılmaz hale gelen aşırı hava olaylarına hazırlanması için gereken finansman.
Siz ne düşünüyorsunuz?
Rekor bir El Niño’nun eşlik ettiği bu kışta sizin bölgenizde en çok neyi gözlemleyeceksiniz: sıcaklığı mı, kar örtüsünü mü, yoksa barajlardaki su seviyesini mi?
İlgili haberler
- Copernicus: Ekim 2026 sıcaklık rekoru, 1,5 derece tartışmasını derinleştirdi
- WMO: El Niño’nun Şubat 2027’ye kadar sürmesi neredeyse kesin
- Rekor El Niño beklentisi: Türkiye’de kuraklıktan çok ılık kış, asıl soru kar
Kaynak: WMO basın bülteni, WMO State of the Climate Update for COP31 (9 Kasım 2026)
