Biyometan, biyolojik kaynaklardan elde edilen, metan oranı yükseltilmiş ve kullanım amacına uygun biçimde arıtılmış gazdır. İngilizcede biomethane, bazı kaynaklarda renewable natural gas olarak adlandırılır. Fosil doğal gazın yerine kullanılabilir; ancak her ham biyogaz doğrudan gaz şebekesine verilemez.
Biyogazdan biyometan nasıl elde edilir?
Organik atıkların oksijensiz ortamda mikroorganizmalarla parçalanması, metan ve karbondioksit ağırlıklı biyogaz oluşturur. Uluslararası Enerji Ajansının açıklamasına göre biyometan, bu gazın saflaştırılmasıyla veya katı biyokütlenin gazlaştırılmasını izleyen metanlaştırmayla üretilebilir. Biyogazın zenginleştirilmesinde karbondioksit ayrılır; nem ve kullanım açısından sorun yaratabilecek diğer bileşenler giderilir. Membranla ayırma ve suyla yıkama kullanılan yöntemler arasındadır.
ABD Çevre Koruma Ajansı, şebekeye verilen yenilenebilir doğal gazda tipik metan oranını yüzde 96–98 olarak belirtir. Bu aralık bütün ülkeler için tek başına bir kabul standardı değildir. Şebekeye girişte gaz bileşimi, nem ve ilgili işletmecinin kalite koşulları ayrıca değerlendirilir.
625 metreküp ürün nasıl hesaplanır?
Öğretici bir örnekte, aynı sıcaklık ve basınç koşullarında ölçülmüş 1.000 metreküp ham biyogazın hacimce yüzde 60 metan içerdiğini varsayalım. Gazdaki metan miktarı 1.000 × 0,60 = 600 metreküptür. Metanın tamamı korunduğunda ve ürünün metan oranı yüzde 96 olduğunda, toplam ürün hacmi 600 ÷ 0,96 = 625 metreküp olur.
Bu, kayıpsız bir ayırma varsayımıdır; gerçek tesis verimi veya üretim garantisi değildir. Ayırma sırasında metan kaybı, sistemin enerji tüketimi ve ölçüm koşulları sonucu değiştirir. Saflaştırma yeni metan yaratmaz; gazın içindeki metanın oranını artırır.
Uygulamadaki ayrım, MOL’ün Szarvas biyometan ünitesi haberinde görülebilir: 14 Ekim 2026’da açılan ünite, mevcut biyogazı şebekeye uygun gaza dönüştürür. Açıklanan yıllık 7 milyon metreküpün üzerindeki miktar üretim beklentisidir; gerçekleşmiş bir yıllık sonuç değildir.
Biyogaz ve doğal gazdan farkı nedir?
Biyogaz ham karışımı, biyometan ise arıtılmış ürünü anlatır. Fosil doğal gazla temel farkı kaynağıdır; metan molekülü aynıdır. Biyogazın elektrik ve ısı için kojenerasyonda kullanılmasıyla biyometana dönüştürülmesi farklı değerlendirme yollarıdır. Aynı gaz iki kez enerji kazanımı sayılmaz.
Yenilenebilir kaynaklı olmak otomatik olarak sıfır emisyon anlamına gelmez. İklim etkisinde hammadde seçimi, yaşam döngüsü emisyonları ve metan kaçaklarının önlenmesi önem taşır.
