Ana Sayfa Öne Çıkanlar İtalya’dan EU ETS’ye askıya alma çağrısı: Reform süreci hızlanabilir

İtalya’dan EU ETS’ye askıya alma çağrısı: Reform süreci hızlanabilir

Yazar

Şub 26, 2026 @ 19:25 Değiştirilme tarihi: Şub 26, 2026 @ 19:25

İtalya’nın AB Emisyon Ticaret Sistemi (EU ETS)’nin gözden geçirilene kadar askıya alınması yönündeki çağrısı ve Almanya’dan gelen rekabetçilik vurguları, AB karbon piyasasında siyasi baskıyı artırdı. Ortada resmi bir askıya alma kararı bulunmasa da 2026’daki reform süreci yaklaşırken fiyat sinyali ve politika yönü yeniden tartışılıyor.

Hızlı bakış

İtalya, EU ETS’nin kapsamlı gözden geçirmesi tamamlanana kadar sistemin askıya alınmasını gündeme getirdi.
AB karbon izin fiyatındaki gerileme, 2026 reform süreci yaklaşırken politika riski algısını artırdı.
Almanya hattındaki rekabetçilik mesajları resmi bir karar değil, siyasi tartışma düzeyinde ilerliyor.
Serbest tahsis, benchmark güncellemeleri ve CBAM ile eşgüdüm 2026’da reform gündeminin merkezinde yer alıyor.
Türkiye için kritik başlık, CBAM maliyet öngörüsünü belirleyen kuralların takvimi ve öngörülebilirliği.

İtalya’dan askıya alma çağrısı: EU ETS siyasi tartışmanın merkezinde

Bloomberg’in aktardığına göre İtalya Sanayi Bakanı Adolfo Urso, AB Emisyon Ticaret Sistemi’nin (EU ETS) kapsamlı biçimde gözden geçirilip elden geçirilene kadar askıya alınmasını gündeme getirdi. Bu çıkış, karbon fiyatının son haftalarda gerilemesi ve sanayi maliyet baskısının artmasıyla aynı döneme denk geldi.

Ancak bu aşamada AB düzeyinde alınmış resmi bir askıya alma ya da sistemin durdurulmasına yönelik hukuki bir karar bulunmuyor. Süreç, siyasi ve ekonomik baskıların reform takvimini nasıl etkileyeceğine dair bir tartışma olarak ilerliyor.

AB Emisyon Ticaret Sistemi EU ETS kapsamında karbon izin fiyatı düşüşü ve CBAM karbon fiyat belirsizliği — Karbon izin fiyatındaki gerileme, EU ETS’de reform tartışmalarıyla birlikte piyasa belirsizliğini artırıyor.

Fiyat tepkisi ve politika riski algısı

Karbon izin fiyatları, siyasi müdahale olasılığına dair söylemler sonrasında düşüş gösterdi. Gün içi gerilemeler ve yıl başından bu yana çift haneli düşüş oranları, yatırımcıların 2026’daki geniş kapsamlı ETS incelemesini şimdiden fiyatlamaya başladığını gösteriyor.

AB karbon piyasası, temiz teknoloji yatırımları için temel fiyat sinyali üretme işlevi görüyor. Bu nedenle sistemin askıya alınması ya da ertelenmesi yönündeki siyasi mesajlar, yalnızca sanayi maliyetleri açısından değil, piyasa öngörülebilirliği açısından da önem taşıyor.

Almanya hattı: Rekabetçilik tartışması resmi politika değil

Almanya’da Şansölye Friedrich Merz’in ETS’nin sanayi dönüşümünü desteklemediği durumda revize edilebileceği veya ertelenebileceği yönündeki açıklamaları da tartışmayı büyüttü. Ancak bu söylem şu aşamada resmi bir AB kararı değil, iç siyasi ve sanayi tartışmasının parçası olarak değerlendiriliyor.

Avrupa’daki bazı sanayi temsilcileri, yüksek karbon fiyatının enerji maliyetleriyle birleştiğinde yatırım kararlarını ertelediğini savunuyor. Buna karşılık AB kurumları, ETS gelirlerinin dönüşüm yatırımlarına yönlendirilmesi gerektiğini ve fiyat sinyalinin korunmasının iklim hedefleri açısından kritik olduğunu vurguluyor.

Serbest tahsisler, CBAM ve 2026 reform takvimi

EU ETS’de en kritik başlıklardan biri serbest tahsis (free allocation) düzeni ve bunun CBAM ile eşgüdümü. AB, 2026–2034 döneminde serbest tahsisleri kademeli olarak azaltmayı planlıyor. Bu takvim, karbon kaçağı riskini ve sınırda karbon düzenlemesinin etkinliğini doğrudan etkiliyor.

2026’da yapılacak resmi inceleme sürecinde benchmark güncellemeleri, serbest tahsisin koşulları ve piyasa istikrar araçları yeniden değerlendirilecek. Bu nedenle mevcut siyasi baskı, yalnızca fiyat hareketi değil, reform parametreleri açısından da önem taşıyor.

EU ETS 2026 reform süreci kapsamında AB Emisyon Ticaret Sistemi EU ETS ve CBAM karbon fiyat belirsizliği — EU ETS 2026 reform süreci, serbest tahsis ve CBAM eşgüdümü üzerinden yeniden şekillenebilir.

MSR mekanizması ve müdahale sınırı

EU ETS’de Piyasa İstikrar Rezervi (MSR), arz fazlası durumunda izinlerin piyasadan çekilmesi yoluyla dengeleyici rol üstleniyor. Mevcut sistem, fiyat oynaklığını sınırlamak üzere tasarlanmış araçlar içeriyor.

Bu çerçevede “askıya alma” gibi daha sert müdahale senaryoları, piyasa tasarımının temel mantığıyla ne ölçüde uyumlu olduğu açısından tartışılıyor. AB Komisyonu’nun reform yaklaşımı, piyasa mekanizmasını koruyarak sanayi rekabetçiliğini destekleme yönünde şekillenebilir.

Türkiye’ye olası etkiler: CBAM ve ihracat zinciri

Türkiye EU ETS’ye dahil değil; ancak AB’ye ihracat yapan sektörler açısından karbon fiyatının seviyesi ve istikrarı kritik önem taşıyor. CBAM yükümlülükleri, AB’deki karbon fiyatı ve serbest tahsis azaltım takvimiyle doğrudan bağlantılı.

Karbon fiyat sinyalinin zayıflaması veya reform sürecinin uzaması, CBAM maliyet öngörülerini etkileyebilir. Demir-çelik, çimento, alüminyum ve enerji yoğun sektörlerde faaliyet gösteren firmalar için en önemli unsur, fiyatın yönünden ziyade kuralların öngörülebilirliğidir.

CBAM karbon fiyat belirsizliği Türkiye ihracat zinciri ve AB Emisyon Ticaret Sistemi EU ETS bağlantısı — CBAM karbon fiyat belirsizliği, AB’ye ihracat yapan sektörlerde maliyet öngörüsünü ve planlamayı doğrudan etkiliyor.

Güven testi: İklim politikası ile sanayi dengesi yeniden mi kuruluyor?

EU ETS’nin askıya alınmasına yönelik resmi bir karar bulunmasa da tartışmanın büyüklüğü, Avrupa’da iklim politikası ile sanayi rekabetçiliği arasındaki dengenin yeniden değerlendirildiğini gösteriyor. 2026 reform süreci yaklaşırken karbon piyasası yalnızca bir fiyat mekanizması değil, AB’nin ekonomik yönelimini de test eden bir alan haline gelmiş durumda.

Bu nedenle önümüzdeki dönemde belirleyici olacak unsur, sistemin askıya alınıp alınmayacağı değil; reformun piyasa güvenini zayıflatmadan sanayi dönüşümünü nasıl destekleyeceğidir.