Tehlikeli yük taşımacılığında SRC5 belgesinin taşıma boyunca sürücüde bulunması düzenlendi; güvenlik bilgi formu ve ekipman eksikliklerinin cezaları yenilendi.
Hızlı bakış
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik’te değişiklik yaptı. 17 Ekim 2026 tarihli ve 33403 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenleme, taşıma sırasında belgelerin bulundurulmasına ilişkin ifadeleri değiştiriyor ve idari yaptırım tablosunu yeniliyor.
Düzenleme, yönetmelik kapsamındaki tehlikeli yükleri gönderen, paketleyen, yükleyen, dolduran, taşıyan ve boşaltan işletmeler ile sürücülerin yükümlülüklerini ilgilendiriyor. Akaryakıt ve kimyasal madde sevkiyatları, bu kuralların enerji ve sanayi faaliyetleriyle doğrudan kesiştiği alanlar arasında yer alıyor.
SRC5 belgesi taşıma boyunca sürücüde bulunacak
Yönetmeliğin 23. maddesinde, taşınan tehlikeli maddenin sınıfına veya taşıma şekline uygun SRC5 Eğitim Sertifikasına sahip olma yükümlülüğü korunuyor. Belgenin denetim sırasında yetkili personele sunulmasına ilişkin ifade, taşıma süresince sürücünün yanında bulundurulması şeklinde değiştirildi.
Bu yükümlülüğün yer aldığı 23. maddenin birinci fıkrasının a bendine aykırı hareket eden sürücüye 4.063 TL idari para cezası uygulanacak.
ADR/Taşıt Uygunluk Belgesi ve taşıma evrakının bir suretine ilişkin bentlerden de denetim sırasında ibraz ifadesi çıkarıldı. Bu iki belgenin taşıtta bulundurulması yükümlülüğü devam ediyor.
Güvenlik bilgi formunda gönderen ve taşımacının sorumluluğu
Yol kenarı denetimlerinde taşınan maddenin içeriği hakkında şüpheye düşülmesini ele alan 32. maddenin üçüncü fıkrası da değiştirildi. Yeni ifade, tehlikeli madde içeriğinin belirlenebilmesi amacıyla Güvenlik Bilgi Formunun matbu veya dijital olarak taşıma süresince taşıtta bulundurulmasını düzenliyor.
Bu hükme aykırılıkta gönderene 4.500 TL, taşımacıya 4.500 TL ceza öngörülüyor. Yenilenen yaptırım maddesi, iki tarafın sorumluluğunu ayrı bentlerde tanımlıyor.
Koruyucu teçhizat eksikliğinde ceza nasıl hesaplanacak?
Taşımacının, ADR Bölüm 8.1.5 kapsamındaki genel ve kişisel koruyucu teçhizatı taşıtta bulundurma yükümlülüğüne aykırılıkta her bir teçhizat için 4.500 TL ceza uygulanacak. Bu bent kapsamında toplam ceza 13.500 TL’yi geçemeyecek.
Yangınla mücadele teçhizatının asgari sayı ve kapasitesi ile bakım ve testlerini kapsayan ayrı yükümlülüğe aykırılıkta ise taşımacıya 4.500 TL ceza verilecek.
| Seçilmiş yükümlülük | Sorumlu taraf | İdari para cezası |
|---|---|---|
| Uygun SRC5 belgesine sahip olma ve taşıma süresince yanında bulundurma | Sürücü | 4.063 TL |
| 32. maddenin üçüncü fıkrasındaki Güvenlik Bilgi Formu yükümlülüğü | Gönderen | 4.500 TL |
| 32. maddenin üçüncü fıkrasındaki Güvenlik Bilgi Formu yükümlülüğü | Taşımacı | 4.500 TL |
| Genel ve kişisel koruyucu teçhizatın bulundurulması | Taşımacı | Her teçhizat için 4.500 TL; ilgili bent kapsamında toplam en fazla 13.500 TL |
| Yangınla mücadele teçhizatının sayı, kapasite, bakım ve test yükümlülüğü | Taşımacı | 4.500 TL |
Tablo, yenilenen yaptırım maddesinden seçilmiş yükümlülükleri gösteriyor. 13.500 TL sınırı yalnızca genel ve kişisel koruyucu teçhizata ilişkin bent için geçerli.
Sanayi sevkiyatlarında belge ve ekipman kontrolü
Yeşil Haber’in değerlendirmesine göre düzenlemenin işletmeler açısından somut karşılığı, sevkiyat öncesi kontrollerde sürücü belgesi, yükün içeriğini tanımlayan belgeler ve koruyucu ekipmanın birlikte ele alınması. Tehlikeli yükün doğru tanımlanması, çalışanların korunması ve olay halinde uygun müdahalenin hazırlanması açısından önem taşıyor.
Belge ve ekipman yükümlülüklerinin uygulanması, enerji ve kimya sektörlerindeki taşıma operasyonlarında güvenlik yönetiminin bir parçasını oluşturuyor. Değişiklikler 17 Ekim 2026 itibarıyla yürürlükte.
Kaynaklar
- Resmî Gazete: Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, 17 Ekim 2026, sayı 33403
- Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı: Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik; değişikliğe konu yükümlülükler, madde 22, 23 ve 32
İlgili haberler
- Demiryolunda tehlikeli yük: Güvenlik danışmanı yükümlülüğüne aykırılığa 170.903 TL ceza
- UPS bataryalarında lisanslı geri dönüşüm: Türkiye’de atık akü ve MoTAT süreci nasıl işliyor
- Yeşil Liman yeni ve büyük tesisler için zorunlu eşik haline geldi
