Türkiye ile Etiyopya arasında 17 Şubat 2026’da Addis Ababa’da imzalanan enerji mutabakatı, elektrik üretimi, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve şebeke altyapısında ortak proje geliştirilmesi için çerçeve oluşturdu. Firecarrier okuması, bu adımın Türkiye’nin Afrika Boynuzu’nda EPC, ekipman ve şebeke tecrübesini paketleyen dış enerji diplomasisi hamlesi olduğuna işaret ediyor.
Hızlı bakış
- Türkiye ile Etiyopya arasında 17 Şubat 2026’da Addis Ababa’da enerji alanında işbirliği mutabakatı imzalandı.
- Mutabakat elektrik üretimi, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve şebeke altyapısını kapsayan geniş bir çerçeve oluşturdu.
- Hidroelektrik ekipmanları ile elektrik türbinlerinin üretimi ve kurulumu işbirliği başlıkları arasında yer aldı.
- KEK 9. Dönem tutanağıyla ticaret hacmini 1 milyar dolara çıkarma hedefi teyit edildi.
- Anlaşma, Türkiye’nin Afrika Boynuzu’nda enerji diplomasisini sistem kuran bir yaklaşımla genişletme stratejisine işaret ediyor.
17 Şubat 2026 Addis Ababa imzası enerji alanında çerçeve açtı
Türkiye ile Etiyopya arasında “Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Etiyopya Su ve Enerji Bakanlığı arasında enerji alanında işbirliğine ilişkin mutabakat zaptı” 17 Şubat 2026 tarihinde Etiyopya’nın başkenti Addis Ababa’da imzalandı. İmza, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed Ali’nin daveti üzerine gerçekleştirdiği resmî ziyaret kapsamında atıldı.
Mutabakat zaptına Türkiye adına Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Etiyopya adına Su ve Enerji Bakanı Habtamu Itefa imza attı. Belge, proje bazlı sözleşme duyurusu değil, iki ülke arasında enerji alanındaki işbirliğini geniş bir çerçevede tanımlayan bir yol haritası niteliği taşıyor.
Mutabakat kapsamı elektrik üretimi şebeke altyapısı ve türbin ekipmanını birlikte kapsıyor
Mutabakat, iki ülkenin elektrik, yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında ortak projeler geliştirmesini öngörüyor. Metinde ayrıca hidroelektrik santrali ekipmanları ile elektrik türbinlerinin üretimi ve kurulumuna yönelik işbirliği vurgulanıyor.
Çerçevenin önemli unsurlarından biri, enerji altyapısına doğrudan temas etmesi. Başta elektrik üretimi, iletimi ve dağıtımı olmak üzere enerji altyapı projelerine yönelik kamu ve özel sektör yatırımlarının desteklenmesi; ilgili kurumlar arasında bilgi ve tecrübe paylaşımı sağlanması hedefler arasında yer alıyor.
Bu kapsam, “yalnız üretim” yerine “üretim artışı ile şebeke kapasitesi”nin birlikte düşünülmesine işaret ediyor. Yenilenebilir enerji yatırımları, enerji verimliliği, hidro ekipman ve türbin üretimi, iletim dağıtım altyapısı gibi başlıkların aynı metinde birlikte anılması, enerji dönüşümünü sahada mümkün kılan teknik ve endüstriyel bileşenlerin paket olarak ele alındığını gösteriyor.
KEK 9. dönem tutanağı 1 milyar dolar ticaret hedefini enerjiyle aynı dosyaya koyuyor
Aynı temaslar kapsamında iki ülke arasında “9. Türkiye Etiyopya ekonomi, ticaret ve teknik iş birliği Karma Ekonomik Komisyonu tutanağı” da imzalandı. Bu belge, enerji mutabakatını daha geniş bir ekonomik çerçeveye yerleştiriyor ve işin yalnız teknik işbirliğiyle sınırlı olmadığını teyit ediyor.
KEK tutanağıyla, iki ülke arasındaki ticaret hacminin ortak fayda ve kazan kazan ilkeleri temelinde 1 milyar dolara çıkarılması yönündeki hedefin teyit edildiği belirtiliyor. Bu çerçevede tarım, eğitim, sağlık, enerji ve madencilik, çevre ve şehircilik, ulaştırma, kültür ve turizm gibi alanlarda işbirliğinin derinleştirilmesine yönelik çalışmalar hedefleniyor.
Enerji mutabakatı ile KEK tutanağının aynı ziyaret içinde imzalanmış olması, enerji işbirliğinin “tekil proje” değil, ticaret yatırım ve teknik kapasite transferini kapsayan daha geniş bir paket içinde konumlandığını gösteriyor.
Afrika Boynuzu enerji stratejisi Türkiye’nin çözüm ihracatını öne çıkarıyor
Firecarrier okumasında kilit soru şudur: Türkiye bu mutabakatla neyi büyütmek istiyor. Metnin teknik içeriği, “yalnız yatırım” söyleminden ziyade “çözüm ihracatı”na yaklaşıyor. Elektrik üretimi, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve şebeke altyapısı başlıkları, Türkiye’nin sahada biriktirdiği mühendislik ve işletme tecrübesinin, kurumsal bilgi paylaşımıyla birlikte aktarılabileceğine işaret ediyor.
Burada özellikle “hidroelektrik santrali ekipmanları ile elektrik türbinlerinin üretimi ve kurulumuna yönelik işbirliği” ifadesi, sadece proje geliştirme değil, sanayi ve tedarik zinciri boyutunun da masaya konduğunu gösteriyor. Bu yaklaşım, Türkiye’nin Afrika Boynuzu’nda enerji diplomasisini “altyapı EPC, ekipman, kurulum ve şebeke tecrübesi” bileşenleriyle güçlendirme niyetiyle uyumlu.
Enerji diplomasisi, bu tür çerçeve belgelerle iki işlev görür. Birincisi, kamu tarafında düzenleyici ve kurumsal kapıların açılması. İkincisi, özel sektörün proje geliştirme ve yatırım girişimlerine güvenli bir zemin oluşturulması. Mutabakatın “kamu ve özel sektör yatırımlarının desteklenmesi” vurgusu, bu ikili işlevi açık biçimde işaret ediyor.
Etiyopya elektriğe erişim talebi şebeke yatırımıyla birlikte okunmalı
Etiyopya, yenilenebilir kaynaklara dayalı üretim profilinde öne çıkan ülkelerden biri olarak anılsa da, bu tek başına enerji dönüşümünün tamamlandığı anlamına gelmiyor. Elektriğe erişim arttıkça ve ekonomik aktivite genişledikçe elektrik talebi büyüyor; talep büyüdükçe üretim kapasitesi kadar iletim dağıtım altyapısı, kayıp kaçak yönetimi ve şebeke güvenilirliği de belirleyici hale geliyor.
Bu mutabakatın değerini artıran nokta, üretim ve yenilenebilir yatırımların yanında şebeke altyapısını açıkça gündeme alması. Enerji verimliliği başlığının çerçeveye eklenmiş olması da, kapasite artırımı ile talep yönetiminin birlikte düşünülmesi gerektiğine dair kurumsal bir farkındalığı yansıtıyor.
Firecarrier perspektifinde Etiyopya dosyası, “yenilenebilir kapasite” kadar “şebeke kapasitesi” dosyasıdır. Bu nedenle metindeki iletim dağıtım vurgusu, haberi yalnızca diplomatik bir çerçevenin ötesine taşıyan teknik anahtar haline geliyor.
Bu mutabakatın ticari modeli EPC ekipman ve kurulum üçgeninde şekilleniyor
Metinde proje adı, saha adı, MW kapasitesi veya finansman aracı belirtilmiyor. Bu, anlaşmanın bir “çerçeve mutabakat” olduğunu teyit eder. Ancak kapsamın genişliği, ileride somut projelerin hangi ticari modelle gelebileceğine dair ipuçları veriyor.
Elektrik üretimi ve yenilenebilir enerji yatırımları, proje geliştirme ve yatırım ayağını; hidro ekipman ve elektrik türbinlerinin üretimi ve kurulumu, tedarik ve sanayi ayağını; iletim dağıtım ve şebeke altyapısı ise büyük ölçekli altyapı ve işletme ayağını temsil ediyor. Bu üç başlık birlikte okunduğunda, Türkiye’nin Etiyopya’da yalnızca bir bileşene değil, enerji sisteminin tamamına temas eden bir işbirliği alanı hedeflediği görülüyor.
Bu yaklaşım, Türkiye’nin sahada biriktirdiği EPC deneyimi ve sanayi kapasitesini dış pazarda “paket teklif” haline getirme hedefiyle uyumlu bir çerçeve sunuyor. Proje bazlı anlaşmalar açıklandığında, bu paketin hangi alt başlıktan başlayacağı, mutabakatın etkinliğini belirleyecek.
Haberin sınırları proje ismi finansman ve takvim açıklanmadı
Mevcut resmi metinlerde belirli bir baraj, rüzgar sahası, güneş santrali veya şebeke projesi adı verilmedi. Benzer şekilde finansman yöntemine ilişkin bir araç, kurum veya paket açıklanmadı. Takvim, fizibilite planı ve önceliklendirme sıralaması da duyurulmadı.
Bu nedenle haberi yazarken “başlıyor, inşa edilecek, yapılacak” gibi kesinlik içeren ifadeler yerine “öngörülüyor, hedefleniyor, çerçeve oluşturuyor” dilinin korunması gerekiyor. Mutabakatın gücü, bugün için somut proje adından değil, açtığı kurumsal ve ticari zemin ile işbirliği alanlarının genişliğinden geliyor.
Firecarrier okuması Türkiye Afrika’da enerji diplomasisini sistem kuran bir araca çeviriyor
Bu mutabakat, Türkiye’nin Afrika Boynuzu’nda enerji alanındaki varlığını tekil projelerden ziyade sistem kuran bir yaklaşımla büyütmek istediğini gösteriyor. Çerçeve, üretim yatırımı ile şebeke altyapısını birlikte ele alıyor; ekipman ve türbin üretimi ile kurulum vurgusu, sanayi ve tedarik zinciri bileşenini masaya koyuyor; enerji verimliliği maddesi ise talep tarafını ihmal etmeyen bir enerji dönüşümü yaklaşımına işaret ediyor.
Enerji diplomasisi açısından bu adım, Türkiye’nin dış politikada “enerji ve altyapı” eksenini daha görünür hale getirdiği bir dönemde, Afrika Boynuzu’nda yeni bir işbirliği halkası oluşturuyor. Ticaret hedefi ve KEK çerçevesiyle birlikte okunduğunda, enerji mutabakatı Türkiye Etiyopya ilişkisinde yatırım ve sanayi boyutunu genişletmeyi amaçlayan daha büyük bir dosyanın parçası olarak öne çıkıyor.
Okura soru
Türkiye’nin Afrika Boynuzu’ndaki enerji hamleleri kalıcı projelere dönüşür mü? Görüşlerinizi yorumlarda paylaşın.
İlgili haberler
- Türkiye Afrika enerji diplomasisini genişletiyor
- Somali ile enerji işbirliği anlaşması imzalandı
- Afrika Boynuzu enerji stratejisi ve Türkiye’nin rolü
- Türkiye’nin Afrika’da yenilenebilir enerji yatırımları
- Yenilenebilir enerjide lider 7 ülke
© 2026 Yeşil Haber